ရခိုင္တိုင္းရင္းသားတို႕ ဌာေန စစ္ေတြခရိုင္သို႕

ေမာင္သာ(ေရွးေဟာင္းသုေတသန)

ဓာတ္ပုံ ေဇယ်ာထြန္း(Sterling Travels and Tours)

 

ယဥ္ေက်းမႈ အစဥ္အလာၾကီးမားခဲ့သည့္ ရခိုင္တိုင္းရင္းသားမ်ား ေနထိုင္သည့္ ရခိုင္ ျပည္နယ္သည္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အေနာက္ပိုင္း တြင္တည္ရွိသည္။ သမိုင္းတစ္ေလ်ာက္ ျမန္မာဘုရင္မ်ားႏွင့္ ေခတ္ျပိဳင္နန္းျပိဳင္ ျမိဳ႕ျပမ်ားတည္ေထာင္ခဲ့သည့္ ရခိုင္ျပည္နယ္တြင္ ျဒပ္ရွိ ျဒပ္မဲ့ယဥ္ေက်းမႈ အေမြအႏွစ္မ်ားစြာ က်န္ရွိေနသည့္အနက္ ေျမာက္ဦး ေရွေဟာင္းနယ္ေျမကို ယူနက္စကို အဖြဲ႕သို႕ ကမၻာ့ အေမြအႏွစ္ေဒသအမည္စာရင္း တင္သြင္းရန္ ႏိုင္ငံေတာ္အစိုးရက စီစဥ္လ်က္ရွိသည္။

            ရခိုင္ျပည္နယ္ကို ခရိုင္ ငါးခရိုင္ ျမိဳ႕နယ္ ၁၇ ျမိဳ႕နယ္ျဖင့္ ဖြဲ႕စည္းထားကာ ျပည္နယ္ျမိဳ႕ေတာ္သည္ စစ္ေတြျမိဳ႕ျဖစ္သည္။

လမ္းပန္းဆက္သြယ္ေရး တိုးတက္ေကာင္းမြန္လာခဲ့သျဖင့္ ယခင္က ေရလမ္းျဖင့္သာ အဓိက သြားေရာက္ႏိုင္သည့္ ရခိုင္ ျပည္ နယ္သို႕ ယခုအခါတြင္ ကုန္းလမ္းခရီးျဖင့္ လ်င္ျမန္လြယ္ကူစြာ သြားေရာက္ႏိုင္ၾကျပီျဖစ္သည္။စစ္ေတြႏွင့္ သံတြဲျမိဳ႕သို႕ ယခင္ ကပင္ ေလေၾကာင္းခရီးျဖင့္ သြားလာႏိုင္ခဲ့သည္။

 

ျပည္နယ္ျမိဳ႕ေတာ္ စစ္ေတြ

            ျပည္ထဲေရး၀န္ၾကီးဌာန၏ မွတ္တမ္းမ်ားအရ အဂၤလိပ္ျမန္မာ ပထမစစ္ပြဲ ျဖစ္ပြားျပီးေနာက္  ၁၈၂၆ ခုႏွစ္ ေဖေဖာ္၀ါရီလ ၂၄ ရက္တြင္ ရခိုင္ေဒသသည္ ျဗိတိသွ်တို႕လက္ေအာက္သို႕က်ေရာက္ခဲ့သည္။ျဗိတိသွ်တို႕သည္ အေစာပိုင္းတြင္ ေျမာက္ဦး၌ အေျခခ်ကာ အုပ္ခ်ဳပ္ေရး လုပ္ငန္းမ်ားကို ေဆာင္ရြက္ခဲ့ေသာ္လည္း ၁၈၃၆ ခုႏွစ္တြင္ အခ်က္အခ်ာပိုမိုေကာင္းမြန္သည့္ စစ္ေတြ ျမိဳ႕သို႕ ေျပာင္းေရႊ႕ ရုံးစိုက္ခဲ့သည္။

            စစ္ေတြျမိဳ႕သည္ ကုလားတန္ျမစ္၀ႏွင့္ မယူျမစ္၀တို႕ ဆုံသည့္ ေနရာတြင္ရွိသျဖင့္ ပင္လယ္ေလ ေကာင္းစြာရရွိျပီး စစ္ ေရးအရ အခ်က္အျခာက်သည့္ ေနရာလည္းျဖစ္သည္။ေရွးယခင္က စစ္ေတြျမိဳ႕ေနရာတြင္ စခန္းခ်ခဲ့သည့္ စစ္တဲ ၾကီးကို အစြဲျပဳ ၍ စစ္တဲမွ စစ္ေတး၊ စစ္ေတြဟု အဆင့္ဆင့္ေျပာင္းလဲခဲ့သည္ဟု ဆိုသည္။စစ္ေတြျမိဳ႕၏ အေနာက္ဘက္ ႏွစ္မိုင္ အကြာ၌ အာ က်ပ္ေတာ္ကုုန္းရွိသျဖင့္ ျဗိတိသွ်တို႕ သည္ စစ္ေတြျမိဳ႕ကို ထူေထာင္ျပီးေနာက္ အာက်ပ္(Akyab) ဟု ေ ခၚဆိုခဲ့ၾကသည္။

            စစ္ေတြျမိဳ႕နယ္သည္ အေရွ႕မွ အေနာက္သို႕ ၉ ဒသမ ၈၈ မိုင္၊ ေတာင္မွေျမာက္သို႕ ၁၃ ဒသမ ၂၄ မိုင္ရွည္လ်ားျပီး

စစ္ေတြျမိဳ႕၏ အက်ယ္အ၀န္းသည္ ေျခာက္စတုရန္းမိုင္ျဖစ္သည္။စစ္ေတြျမိဳ႕၏ အေရွ႕ဘက္တြင္ ေပါက္ေတာျမိဳ႕နယ္ႏွင့္ ကုလား တန္ျမစ္၊ အေနာက္ဘက္ႏွင့္ ေတာင္ဘက္တြင္ ဘဂၤလားပင္လယ္ေအာ္၊ ေျမာက္ဘက္တြင္ ပုဏၰားကၽြန္းျမိဳ႕နယ္ႏွင့္ ရေသ့ ေတာင္ ျမိဳ႕နယ္တို႕ တည္ရွိေနသည္။

            စစ္ေတြျမိဳ႕နယ္သည္ ေတာင္ကုန္းေတာင္တန္းမ်ားမရွိသည့္ ေျမမ်က္ႏွာျပင္ညီညာသည့္ ပင္လယ္ကမ္းေျခ ေဒသ ျဖစ္ ကာ ပင္လယ္ေရမ်က္ႏွာျပင္ အထက္ ၁၅ ေပသာျမင့္သည္။ ပူအိုက္စြတ္စိုေသာ ရာသီဥတုရွိျပီး ေလးႏွစ္အတြင္း ေဆာင္း ရာသီ တြင္အနိမ့္ဆုံး အပူခ်ိန္သည္ ၁၃ ဒသမ ၇ ဒီဂရီ စင္တီဂရီတ္ျဖစ္၍ ေႏြရာသီ အျမင့္ဆုံးအပူခ်ိန္သည္ ၃၄ ဒသမ ၅ ဒီဂရီ စင္တီ ဂရိတ္ျဖစ္သည္။စစ္ေတြျမိဳ႕နယ္တြင္ ႏွစ္စဥ္ မိုးေရခ်ိန္ လက္မ ၂၀၀ ေက်ာ္ရြာသြန္းခဲ့ေသာ္လည္း ၂၀၁၇ ခုႏွစ္တြင္ မိုးေရခ်ိန္ ၄၈ လက္မသာ ရြာသြန္းခဲ့သည္။

            ၂၀၁၇ ခုႏွစ္ မတ္လတြင္ ထုတ္ျပန္သည့္ စာရင္းမ်ားအရ စစ္ေတြျမိဳ႕နယ္ကို ရပ္ကြက္ ၃၃ ခု၊ ေက်းရြာအုပ္စု ၂၇ အုပ္စု၊ ေက်းရြာ ၈၇ ရြာျဖင့္ ဖြဲ႕စည္းထား၍ ျမိဳ႕နယ္ လူဦးေရ ၂၂၉၃၇၆ ဦးအနက္ ရခိုင္တိုင္းရင္းသားမ်ားက ၁၃၆၈၆၉ ဦးရွိကာ အမ်ား ဆုံးျဖစ္သည္။

            စစ္ေတြျမိဳ႕တြင္ ေလယာဥ္ကြင္းတစ္ခု၊ ရဟတ္ယာဥ္ကြင္းေျခာက္ခုႏွင့္ သေဘၤာဆိပ္မ်ားရွိကာ ေလယာဥ္ကြင္းရွိေသာ ျမိဳ႕မ်ားသို႕ ေလယာဥ္ျဖင့္ သြားေရာက္ႏိုင္သကဲ့သို႕ ေရေၾကာင္း ခရီးျဖင့္ ေရမိုင္ ၈၀ ကြာေ၀းသည့္ ဘူးသီးေတာင္၊ ေရမိုင္ ၄၀ ကြာ ေ၀းသည့္ ရေသ့ေတာင္၊ေျမာက္ဦး၊ မင္းျပား၊ေရမိုင္ ၁၆ မိုင္ကြာေ၀းသည့္ ပုဏၰားကၽြန္း၊ ေရမိုင္ ၁၂၈ ကြာေ၀းသည့္ ေက်ာက္ျဖဴ၊ ေရမိုင္ ၂၂၄ မိုင္ကြာေ၀းသည့္ ေတာင္ကုတ္၊မာန္ေအာင္၊ ေရမိုင္ ၁၇၆ မိုင္ကြာေ၀းသည့္ ရမ္းျဗဲ၊ေရမိုင္ ၇၀ ကြာေ၀း သည့္ေက်ာက္ေတာ္၊ေရမိုင္ ၆၄ မိုင္ကြာေ၀းသည့္ ေျမပုံႏွင့္ေရမိုင္ ၁၆ မိုင္ကြာေ၀းသည့္ ေပါက္ေတာျမိဳ႕တို႕သို႕ သြားေရာက္ႏိုင္ သည္။ ယခုအခါတြင္ရန္ကုန္ျမိဳ႕ မွ ၅၃၄ မိုင္ကြာေ၀းသည့္ စစ္ေတြျမိဳ႕သို႕ ေမာ္ေတာ္ကားျဖင့္ တိုက္ရိုက္သြားႏိုင္ျပီျဖစ္သည္။

စီးပြားေရးေကာင္းမြန္ေသာ စစ္ေတြ ျမိဳ႕တြင္ အဓိက ေရာင္း၀ယ္ေဖာက္ကားေနသည့္ ေစ်းၾကီး ႏွစ္ခုမွာ ဆိုင္ခန္း ၈၂၆ ခန္းရွိသည့္ ျမိဳ႕မေစ်းၾကီးႏွင့္ ဆိုင္ခန္း ၁၄၄ ခန္းရွိသည့္ ေမယုေစ်းတို႕ျဖစ္ၾကသည္။

            စစ္ေတြျမိဳ႕၌ စစ္ေတြတကၠသိုလ္၊ စစ္ေတြနည္းပညာတကၠသိုလ္ႏွင့္ စစ္ေတြကြန္ပ်ဴတာ တကၠသိုလ္တို႕ကို ဖြင့္လွစ္ထား ကာ ျမိဳ႕နယ္အတြင္း၌ အထက္တန္းေက်ာင္း ရွစ္ေက်ာင္း၊ အထက္တန္းေက်ာင္းခြဲ ေျခာက္ေက်ာင္း၊ အလယ္တန္းေက်ာင္း ေျခာက္ေက်ာင္း အပါအ၀င္ အလယ္တန္းေက်ာင္းခြဲမ်ား၊ မူလတန္းေက်ာင္းမ်ား၊ မူလတန္းလြန္ေက်ာင္းမ်ား၊ မူလတန္းၾကိဳ ေက်ာင္းမ်ားကို ဖြင့္လွစ္ထားသည္။

            ၿမိဳ႕နယ္အတြင္းေနထိုင္ၾကသည့္ ျပည္သူမ်ားအား ကုတင္ ၅၀၀ ဆန္႕ျပည္နယ္အစိုးရေဆးရုံၾကီးႏွင့္ ၁၆ ကုတင္ဆန္႕ ေဆးရုံ တစ္ရုံ၊အနာၾကီးေရာဂါ၊ အဆုပ္ေရာဂါႏွင့္ငွက္ဖ်ားေရာဂါကု ေဆးခန္းသုံးခန္း၊ေက်းလက္က်န္းမာေရးဌာနခြဲ ၂၄ ခု တို႕က က်န္းမာေရး ေစာင့္ေရွာက္မႈမ်ား ေဆာင္ရြက္ေပးလ်က္ရွိသည္။

            စစ္ေတြျမိဳ႕နယ္အတြင္း ဘုရားေစတီ ၁၀ ဆူ၊ ဘုန္းၾကီးေက်ာင္း ၁၇၂ ေက်ာင္း၊သီလရွင္ေက်ာင္း ေလးေက်ာင္းရွိကာ

၂၀၁၇ ခုႏွစ္ စာရင္းမ်ားအရ ရဟန္း ၁၀၃၀ပါး၊ သာမေဏ ၁၆၉၉ ပါးႏွင့္ သီလရွင္ အပါး ၂၄၀ သီတင္းသုံးလ်က္ရွိေနသည္။ စစ္ေတြကန္ေတာ္ႀကီး၊ ကိုးန၀င္း ေအးေစတီ၊ လက္၀ဲ သလံုးေတာ္ဓာတ္ေစတီ၊ ေလာကနႏၵာေစတီ၊ သက်မုနိ သံေက်ာင္း ဘုရားၾကီးႏွင့္ အတုလမာရဇိန္ ျပည္လုံးခ်မ္းသာ ဘုရားတို႕သည္ အထင္ရွားဆုံးျဖစ္သည္။စစ္ေတြျမိဳ႕ ရႈခင္းသာေနရာတြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ပထမဆုံးမီးျပတိုက္ေမွ်ာ္စင္ကို ၁၈၄၄ ခုႏွစ္တြင္တည္ေဆာက္ခဲ့သည္။

စစ္ေတြသည္ ရခိုင္ျပည္နယ္ျမိဳ႕ေတာ္ျဖစ္ျပီး လမ္းပန္းဆက္သြယ္ေရးေကာင္းမြန္ကာ အေျခခံအေဆာက္အအုံမ်ားျပည့္ စုံသျဖင့္ ရခိုင္ျပည္နယ္၏ အစည္ကား အဖြံ႕ျဖိဳးဆုံးျမိဳ႕ျဖစ္ေပသည္။

 

ပုဏၰားကြ်န္း

          စစ္ေတြခရိုင္ကို စစ္ေတြ ၊ ပုဏၰားကၽြန္း၊ ရေသ့ေတာင္ႏွင့္ ေပါက္ေတာျမိဳ႕နယ္မ်ားျဖင့္ ဖြဲ႕စည္းထားရာ ပုဏၰားကၽြန္းျမိဳ႕ နယ္သည္ ကုလားတန္ျမစ္၏ လက္၀ဲဘက္တြင္တည္ရွိသည္။ပုဏၰားကၽြန္းသည္ စစ္ေတြမွ ေမာ္ေတာ္ကားလမ္းျဖင့္ ၂၁ မိုင္သာ ကြာေ၀းသည္။

            ေရွးအခါက ေျမာက္ဦးမွ အခါေတာ္ဆက္ ပုဏၰားမ်ားကို အမ်ိဳးေရာယွက္မႈမရွိေစရန္ ေနထိုင္ခြင့္ျပဳခဲ့သည့္ ေနရာသည္ ပုဏၰားကၽြန္းဟု အမည္တြင္ခဲ့သည္ဟု ဆိုၾကသည္။ပုဏၰားကၽြန္းသည္ ရခိုင္ဘုရင္မ်ား လက္ထက္က ဦးရာဇ္ေတာင္ျမိဳ႕ဟု ထင္ ရွားခဲ့ကာ ပထမ အဂၤလိပ္ ျမန္မာစစ္ပြဲျပီးဆုံးျပီး ခရစ္ႏွစ္ ၁၈၇၇ ခုႏွစ္၊ ဧျပီလ ၁ ရက္တြင္ ရေသ့ေတာင္ျမိဳ႕နယ္ခဲြျဖစ္ခဲ့ျပီး ၁၈၉၁ ခုႏွစ္ ဇူလိုင္လ ၁ ရက္တြင္ ေက်ာက္ေတာ္ျမိဳ႕နယ္ခြဲျဖစ္ခဲ့သည္။ထိုစဥ္က ပုဏၰားကၽြန္းသည္ ဦးရာဇ္ေတာင္ ေစတီေတာ္ ေျခရင္းရွိ မင္းဂံႏွင့္ နတ္ဆိတ္မ ရြာအနီးတြင္ တည္ရွိခဲ့သည္။

            ဦးရာဇ္ေတာင္ျမိဳ႕သည္ ၁၈၆၈ ခုႏွစ္ ေအာက္တိုဘာလ ၂၃ ရက္ (ျမန္မာသကၠရာဇ္ ၁၂၃၀ ျပည့္ႏွစ္ တန္ေဆာင္မုန္း လဆန္း ၉ ရက္)တြင္ မုန္တိုင္းဒဏ္ေၾကာင့္ မ်ားစြာပ်က္စီးခဲ့သျဖင့္ ယခု ပုဏၰားကၽြန္းျမိဳ႕ေနရာသို႕ ေျပာင္းေရႊ႕ခဲ့သည္။

            ပုဏၰားကၽြန္းျမိဳ႕နယ္ သည္ အေရွ႕မွ အေနာက္သို႕ ၂၁ မိုင္၊ ေတာင္မွေျမာက္သို႕ ၅၅ မိုင္ရွည္လ်ားကာ ပုဏၰားကၽြန္းျမိဳ႕ ၏ အက်ယ္အ၀န္းသည္ သုည ဒသမ ၅၂ စတုရန္းမိုင္သာရွိသည္။ပုဏၰားကၽြန္းျမိဳ႕၏ အေရွ႕ဘက္တြင္ ေပါက္ေတာျမိဳ႕နယ္ႏွင့္ ေျမာက္ဦးျမိဳ႕နယ္၊ အေနာက္ဘက္တြင္ ရေသ့ေတာင္ျမိဳ႕နယ္ႏွင့္ ဘူးသီးေတာင္ျမိဳ႕နယ္၊ ေတာင္ဘက္တြင္စစ္ေတြျမိဳ႕နယ္၊ ေျမာက္ဘက္တြင္ ရေသ့ ေတာင္ ျမိဳ႕နယ္တို႕ တည္ရွိေနသည္။

            ပုဏၰားကၽြန္းသည္  ပင္လယ္ေရမ်က္ႏွာျပင္အထက္ ေပ ၂၀ ျမင့္၍ ျမိဳ႕နယ္ေျမာက္ပိုင္းသည္ ကုန္းျမင့္ေဒသျဖစ္၍ ျမိဳ႕နယ္ ေတာင္ပိုင္းသည္ ေျမျပင္ ညီညာေသာ  လြင္ျပင္ေဒသျဖစ္သည္။ျမိဳ႕နယ္၏ ရာသီဥတုသည္ ပူအိုက္စြတ္စိုသည့္ မုတ္သုံ ရာသီျဖစ္ကာ အပူခ်ိန္သည္ ၁၃ ဒီဂရီ စင္တီဂရိတ္ႏွင့္ ၃၆ ဒီဂရီစင္တီဂရီတ္အၾကားျဖစ္သည္။

            ၂၀၁၇ ခုႏွစ္ ေအာက္တိုဘာလတြင္ ထုတ္ျပန္သည့္ စာရင္းမ်ားအရ ပုဏၰားကၽြန္းျမိဳ႕နယ္ကို ရပ္ကြက္ ၄ ခု၊ ေက်းရြာ အုပ္စု ၉၂ အုပ္စု၊ ေက်းရြာ ၁၉၃  ရြာျဖင့္ ဖြဲ႕စည္းထားကာ ျမိဳ႕နယ္ လူဦးေရ ၂၁၃၇၈၄၅ ဦးအနက္ ရခိုင္တိုင္းရင္းသား မ်ားက ၁၂၂၀၇၀ ဦးရွိကာ အမ်ားဆုံးျဖစ္ျပီး ျမိဳ႕နယ္လူဦးေရ ၉၈ ရာခိုင္ႏႈန္းသည္ ဗုဒၶဘာသာကို ကိုးကြယ္ၾကသည္။

            ျမိဳ႕နယ္ေနျပည္သူမ်ားအား က်န္းမာေရးေစာင့္ေရွာက္မႈေပးႏိုင္ရန္ ၂၅ ကုတင္ဆန္႕ ျပည္သူ႕ေဆးရုံ တစ္ရုံႏွင့္ ၁၆ ကုတင္ဆန္႕ တိုက္နယ္ေဆးရုံ ႏွစ္ရုံ ဖြင့္ထားသည္။ထို႕အတူ အထက္တန္းေက်ာင္း ငါးေက်ာင္း၊အထက္တန္းေက်ာင္းခြဲ ခုနစ္ ေက်ာင္းအပါအ၀င္ အေျခခံပညာေက်ာင္းမ်ားကိုလည္း ဖြင့္လွစ္ထားသည္။

            ပုဏၰားကၽြန္းျမိဳ႕နယ္အတြင္း၌ ဘုရားေစတီ ၁၁၅ ဆူ၊ ဘုန္းၾကီးေက်ာင္း ၁၈၆ ေက်ာင္း၊သီလရွင္ေက်ာင္း ရွစ္ေက်ာင္းရွိ ကာ၂၀၁၇ ခုႏွစ္ စာရင္းမ်ားအရ ရဟန္း ၃၈၈ ပါး၊ သာမေဏ ၄၆၅ ပါးႏွင့္ သီလရွင္ ၃၃ ပါး သီတင္းသုံးလ်က္ရွိေနသည္။ ပုဏၰား ကၽြန္းျမိဳ႕နယ္တြင္ ေစတီရင္းေက်းရြာရွိ ဦးရာဇ္ေတာင္ေတာ္ေစတီ၊ရြာေဟာင္းရပ္ကြက္ရွိ  စျမဳံေတာ္ ဓာတ္ေစတီႏွင့္ ဂူ၀ဘုရား တို႕သည္  ထင္ရွားၾကသည္။

 

ရေသ့ေတာင္

စစ္ေတြျမိဳ႕၏ ေတာင္ဘက္တြင္တည္ရွိသည့္ ရေသ့ေတာင္ျမိဳ႕နယ္ကို ခရစ္ႏွစ္ ၁၈၆၃ ခုႏွစ္တြင္ ဖြဲ႕စည္းခဲ့သည္။ျမိဳ႕၏ ေျမာက္ဘက္ရွိ ေတာင္တြင္ ေရွးအခါက ရေသ့ကိန္းေအာင္းေနထိုင္ခဲ့ျခင္းကို အစြဲျပဳလ်က္ ရေသ့ေတာင္ဟု အမည္တြင္ခဲ့သည္။ ၁၉၆၀ ျပည့္ႏွစ္ ဇူလိုင္လ ၂၅ ရက္တြင္္ ဘူးသီးေတာင္ျမိဳ႕နယ္ႏွင့္ ေမာင္ေတာျမိဳ႕နယ္တို႕ကို နယ္ျခားခရိုင္အုပ္ခ်ဳပ္ေရး ေအာက္ သို႕ ထည့္သြင္းခဲ့ျပီး ရေသ့ေတာင္ျမိဳ႕နယ္အတြင္းမွ ေက်းရြာအုပ္စု ၂၉ အုပ္စုကို လႊဲေျပာင္းေပးခဲ့ျပီး ၁၉၇၂ ခုႏွစ္တြင္ ယင္းေက်း ရြာ အုပ္စုမ်ားကို ရေသ့ေတာင္ျမိဳ႕နယ္ ေအာက္သို႕ ျပန္လည္ ထည့္သြင္းခဲ့သည္။

            လက္ရွိရေသ့ေတာင္ျမိဳ႕နယ္သည္ အေရွ႕မွ အေနာက္သို႕ ၁၂ မိုင္ႏွင့္ ေတာင္မွေျမာက္သို႕ ၃၄ မိုင္ရွည္လ်ားကာ ရေသ့ ေတာင္ျမိဳ႕မွာမူ ၁ ဒသမ ၇၃ စတုရန္းမိုင္က်ယ္၀န္း၍  အေရွ႕ဘက္တြင္ ပုဏၰားကၽြန္းျမိဳ႕နယ္၊ အေနာက္ဘက္တြင္ ေမာင္ေတာ ျမိဳ႕နယ္ႏွင့္ ဘူးသီးေတာင္ျမိဳ႕နယ္၊ ေတာင္ဘက္တြင္ စစ္ေတြျမိဳ႕နယ္၊ ေျမာက္ဘက္တြင္ ဘူးသီးေတာင္ျမိဳ႕နယ္ႏွင့္ နယ္နိမိတ္ ဆက္စပ္ေနသည္။ ၂၀၁၇ ခုႏွစ္ ေအာက္တိုဘာလတြင္ ထုတ္ျပန္သည့္ စာရင္းမ်ားအရ ရေသ့ေတာင္ျမိဳ႕နယ္ကို ရပ္ကြက္ ၄ ခု၊ ေက်းရြာ အုပ္စု ၈၈ အုပ္စု၊ ေက်းရြာ ၁၉၆  ရြာျဖင့္ ဖြဲ႕စည္းထားကာ ျမိဳ႕နယ္ လူဦးေရ ၁၃၆၇၁၆ ဦးအနက္ ရခိုင္တိုင္းရင္းသား ဦးေရသည္ ျမိဳ႕နယ္လူဦးေရ၏ ၉၂ ဒသမ ၁၉ ရာခိုင္ႏႈန္းျဖစ္သည့္ ၁၂၅၇၉၅  ဦးျဖစ္သည္။ ရေသ့ေတာင္ျမိဳ႕နယ္တြင္ ဗုဒၶဘာသာ ကို ကိုးကြယ္သည့္ လူဦးေရသည္ ၁၂၇၃၁၇ ဦးျဖစ္သည္။

            ရေသ့ေတာင္ျမိဳ႕သည္ မယူျမစ္၀မွ မိုင္ ၂၀ အကြာ လက္ယာဘက္ျခမ္းတြင္တည္ရွိျပီး  မယူျမစ္သည္ ရေသ့ေတာင္ျမိဳ႕ နယ္ အတြင္း ေျမာက္မွေတာင္သို႕ ျဖတ္သန္းကာ ဘဂၤလားပင္လယ္ေအာ္အတြင္းသို႕ စီး၀င္လ်က္ရွိသည္။ ရေသ့ေတာင္ ျမိဳ႕ နယ္တြင္အငူေမာ္ကမ္းေျခႏွင့္ ဒုံးပိုက္ကမ္းေျခတို႕ရွိေသာ္လည္း ခရီးသြားမ်ား လာေရာက္လည္ပတ္မႈ နည္းပါးသည္။

            ျမိဳ႕နယ္အတြင္း၌ အစိုးရအထက္တန္းေက်ာင္း ရွစ္ ေက်ာင္း၊အထက္တန္းေက်ာင္းခြဲ ငါးေက်ာင္း၊အလယ္တန္းေက်ာင္း ေလးေက်ာင္း၊ အလယ္တန္းေက်ာင္းခြဲ ၁၇ ေက်ာင္းအပါအ၀င္ အေျခခံပညာသင္ေက်ာင္းမ်ား၊ ၂၅ ကုတင္ဆန္႕ ျမိဳ႕နယ္ေဆးရုံ၊ ၁၆ ကုတင္ဆန္႕တိုက္နယ္ေဆးရုံ သုံးရုံတို႕ ဖြင့္လွစ္ထားသည္။ဗုဒၶဘာသာဆိုင္ရာ သာသနိက အေဆာက္အဦမ်ားျဖစ္သည့္ ဘုရား၊ ေစတီ၊ ပုထိုး ၈၇ ဆူႏွင့္ ဘုန္းၾကီးေက်ာင္း ၂၀၀ ရွိကာ ရဟန္း ၃၁၅ ပါး၊ သာမေဏ ၄၆၁ ပါးႏွင့္ သီလရွင္ အပါး ၂၀ သီတင္းသုံးလ်က္ရွိသည္။

            ရေသ့ေတာင္ျမိဳ႕နယ္အတြင္း ထင္ရွားသည့္ ဘုရား၊ေစတီ၊ပုထိုးမ်ားတြင္ ရေသ့ေတာင္ျမိဳ႕ေပၚရွိ ေစတီေတာင္ဘုရား၊ ကႆပညီေနာင္ ရွင္တစ္ေထာင္ဘုရားႏွင့္ သာစည္ေထာင့္ေက်းရြာမွ ဗုဒၶပါဒ ေျခေတာ္ရာေစတီတို႕ပါ၀င္သည္။

            ရေသ့ေတာင္ျမိဳ႕နယ္ေနျပည္သူမ်ားသည္ စိုက္ပ်ိဳးရးႏွင့္ ေမြးျမဴေရး လုပ္ငန္းျဖင့္ အဓိက အသက္ေမြးၾကကာ လမ္းပန္း ဆက္သြယ္မႈခက္ခဲမႈမ်ားရွိေနေသးသျဖင့္ စီးပြားေရး ဖြံ႕ျဖိဳးမႈ နည္းပါးသည့္ျမိဳ႕နယ္တစ္ခုျဖစ္ေပသည္။

 

ေပါက္ေတာ

            စစ္ေတြျမိဳ႕၏ အေရွ႕ဘက္တြင္တည္ရွိသည့္ ေပါက္ေတာျမိဳ႕ကို ခရစ္ႏွစ္ ၁၇၈၈ ခုႏွစ္တြင္ တည္ေထာင္ခဲ့သည္။ျပည္ ထဲေရး၀န္ၾကီးဌာန မွတ္တမ္းမ်ားအရ ရမၼာ၀တီ၊ ဇင္းေခ်ာင္းေက်းရြာမွ ရြာစားဦးစံျဖဴေအာင္ႏွင့္ ဇနီး ေဒၚမိလွေမသည္ သရဲြ ေက်းရြာမွ ဦးျမေဖာ္ေအာင္၏ စားက်က္ေျမကို ရခိုင္ဒဂၤါးေငြ ၃၀ ျဖင့္၀ယ္ယူကာ စားက်က္အတြင္း၌ ေပါက္ေရာက္ေနသည့္

ေပါက္ပင္မ်ားကို ရွင္းလင္းကာ ျမန္မာသကၠရာဇ္ ၁၁၄၆ ခုႏွစ္(ခရစ္ႏွစ္ ၁၇၈၈ ခုႏွစ္) တြင္သရြဲေပါက္ေတာရြာကို တည္ခဲ့သည္။

ယင္းေနရာတြင္ ေပါက္ပင္မ်ားသည္ ေတာသဖြယ္ျဖစ္ေနခဲ့သျဖင့္ ေပါက္ေတာဟု အမည္တြင္ခဲ့သည္။

            ျဗိတိသွ်အစိုးရသည္ ေရလမ္းအခ်က္အခ်ာက်သည့္ သရြဲေပါက္ေတာရြာကို ခရစ္ႏွစ္ ၁၈၉၈ ခုႏွစ္တြင္ ျမိဳ႕ပိုင္ရုံးထိုင္ သည့္ ျမိဳ႕ ဟု သတ္မွတ္၍ ေပါက္ေတာျမိဳ႕ဟု ေခၚတြင္ခဲ့သည္။ေတာ္လွန္ေရးေကာင္စီ အစိုးရလက္ထက္ ၁၉၇၂ ခုႏွစ္၊ ဒီဇင္ဘာ လ ၁၂ ရက္တြင္္ ေပါက္ေတာကို (ခ) အဆင့္ျမိဳ႕နယ္အျဖစ္ သတ္မွတ္ခဲ့သည္။

            ေပါက္ေတာျမိဳ႕နယ္သည္ အေရွ႕မွ အေနာက္သို႕ ၁၉ မိုင္၊ ေတာင္မွ ေျမာက္သို႕ မိုင္ ၄၀ ရွည္လ်ား၍ ေပါက္ေတာျမိဳ႕ မွာမူ သုည ဒသမ ၁၄ စတုရန္းမိုင္သာ က်ယ္၀န္းသည္။ေပါက္ေတာျမိဳ႕သည္ စစ္ေတြျမိဳ႕နယ္ႏွင့္ ပုဏၰားကၽြန္းျမိဳ႕နယ္၏ အေရွ႕ ဘက္၊ မင္းျပားျမိဳ႕နယ္၏ အေနာက္ဘက္၊ ေျမာက္ဦးျမိဳ႕နယ္၏ ေတာင္ဘက္တြင္တည္ရွိေနသည္။ေပါက္ေတာျမိဳ႕နယ္သည္ ပင္လယ္ေရမ်က္ႏွာျပင္အထက္ ၁၁ ေပသာျမင့္ကာ ျမိဳ႕နယ္ ေတာင္ဘက္ပိုင္းသည္ ဘဂၤလားပင္လယ္ေအာ္ႏွင့္ ထိဆက္ေနေပ သည္။

            ေပါက္ေတာျမိဳ႕နယ္ကို ရပ္ကြက္ ငါးရပ္ကြက္၊ ေက်းရြာအုပ္စု ၅၃ အုပ္စု၊ေက်းရြာ ၁၇၇ ရြာျဖင့္ ဖြဲ႕စည္းထားကာ ျမိဳ႕နယ္ လူဦးေရ ၁၈၇၀၀၀ ဦးအနက္ ၁၅၄၃၂၆ ဦးသည္ ရခိုင္တိုင္းရင္းသားမ်ားျဖစ္ၾကျပီး ျမိဳ႕နယ္ လူဦးေရအမ်ားစုသည္ ဗုဒၶဘာသာကို ကိုးကြယ္ၾကသည္။ ေပါက္ေတာျမိဳ႕ေပၚ ရပ္ကြက္အသီးသီးတြင္ ေနထိုင္သူ ဦးေရသည္ ၁၈၈၀၄ ဦး သာရွိသည္။

            ေပါက္ေတာျမိဳ႕နယ္တြင္ ၂၅ ကုတင္ဆန္႕ အစိုးရေဆးရုံတစ္ရုံႏွင့္ ၁၆ ကုတင္ဆန္႕ တိုက္နယ္ေဆးရုံ တစ္ရုံ ဖြင့္လွစ္ ထားသည္။ေဒသေန ေက်ာင္းသားေက်ာင္းသူမ်ားပညာသင္ယူႏိုင္ရန္ အစိုးရအထက္တန္းေက်ာင္းငါးေက်ာင္း၊ အထက္တန္း ေက်ာင္းခြဲ ခုနစ္ေက်ာင္း၊ အစိုးရအလယ္တန္းေက်ာင္း ခုနစ္ေက်ာင္း၊ အလယ္တန္းေက်ာင္းခြဲ ၂၇ ေက်ာင္းအပါအ၀င္ အေျခခံ ပညာေက်ာင္းမ်ားကို ဖြင့္လွစ္ထားသည္။

            ေပါက္ေတာျမိဳ႕နယ္တြင္ ဘုရားေစတီ ၂၉ ဆူႏွင့္ ဘုန္းၾကီးေက်ာင္း ၂၄၄ ေက်ာင္းရွိျပီး ရဟန္း ၃၃၉ ပါး၊ သာမေဏ

၄၃၂ ပါးႏွင့္ သီလရွင္ အပါး ၂၀ သီတင္းသုံးလ်က္ရွိသည္။ျမိဳ႕နယ္အတြင္းရွိ ထင္ရွားသည့္ ဘုရားေစတီမ်ားတြင္  ေျမငူကၽြန္းရွိ

ဆံေတာ္ရွင္ေစတီ၊ အေနာက္ပိုင္းရပ္ကြက္ရွိ လည္ရိုးေတာ္ ဓာတ္ေစတီ၊ေတာင္ညိဳရွိ ေတာင္ညိဳ လိုဏ္ဂူဘုရား၊ေက်ာက္စုရွိ ၀မ္းေတာ္ဓာတ္ေစတီတို႕ပါ၀င္သည္။

            ေပါက္ေတာျမိဳ႕သည္ ကၽြဲကူးျမစ္၏ လက္၀ဲဘက္ကမ္းတြင္တည္ရွိ၍ ျမိဳ႕၏ ေတာင္ဘက္တြင္ ဖရုံကာ ကၽြန္းသုံးကၽြန္း အပါအ၀င္ ကၽြန္း ရွစ္ကၽြန္းရွိသည္။

            ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အေနာက္ေျမာက္ယြန္းယြန္းတြင္တည္ရွိသည့္ စစ္ေတြခရိုင္သည္ လမ္းပန္းဆက္သြယ္ေရး တိုးတက္ ေကာင္းမြန္ခဲ့ျပီးေနာက္ အေၾကာင္းကိစၥမ်ိဳးစုံျဖင့္ သြားေရာက္ၾကသူမ်ားတိုးတက္မ်ားျပားလာခဲ့သည္။အထူးသျဖင့္ ေျမာက္ဦး ေရွးေဟာင္းျမိဳ႕ေတာ္သို႕ သြားရာက္ၾကသူမ်ားသည္ စစ္ေတြျမိဳ႕သို႕ ၀င္ေရာက္ေလ့ရွိၾကကာ ရခိုင္တိုင္းရင္းသားမ်ား၏ ယဥ္ေက်း မႈ အေမြအႏွစ္မ်ားကို ေလ့လာႏိုင္ၾကေပသည္။

 

ျမန္မာ့အလင္းသတင္းစာ ၅ ၊ ၃ ၊ ၂၀၁၉ ။